โรคฉี่หนู (Leptospirosis) ในสุนัข — สังเกตอาการและการป้องกัน 2026

โรคฉี่หนูในสุนัข (Canine Leptospirosis) คือโรคติดเชื้อจาก เชื้อ Leptospira interrogans ที่อยู่ในปัสสาวะของหนูและสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม — ติดเข้าสุนัขผ่านผิวหนัง น้ำขัง หรือแหล่งน้ำที่ปนเปื้อน ทำลายตับและไตอย่างรุนแรง และสามารถติดสู่คนได้ (Zoonotic disease)

ในไทย — กระทรวงสาธารณสุขรายงาน Leptospirosis ในคน ~3,000 เคส/ปี โดยมีปัจจัยจากสุนัขในบ้าน 8-12% และการสำรวจของจุฬาฯ พบเชื้อในสุนัขในกรุงเทพถึง 15-22%

ที่ โรงพยาบาลสัตว์ 2H2C ดินแดง เรารวมวัคซีน Leptospira ในวัคซีนรวม DHPPi+L มาตรฐาน (490 บาท) และตรวจคัดกรองด้วย Snap 4Dx ในราคา 990 บาท

โรคฉี่หนูคืออะไร — ติดต่อยังไง

Leptospirosis คือโรคติดเชื้อจากแบคทีเรียรูปเกลียว (Spirochete) สกุล Leptospira ที่มีมากกว่า 250 serovars ในไทยพบบ่อย 4 serovars

เส้นทางการติดเชื้อ:

1. ผ่านน้ำขังปนเปื้อนปัสสาวะหนู — สาเหตุอันดับ 1 ในฤดูฝน
2. กินอาหาร/น้ำที่ปนเปื้อน
3. บาดแผลที่ผิวหนัง — เชื้อทะลุผ่านผิวที่มีรอย
4. เยื่อบุ (จมูก ปาก ตา) ที่สัมผัสน้ำปนเปื้อน
5. กัดหนู — สุนัขที่จับ/กัดหนูเสี่ยงสูง

ปัจจัยเสี่ยงในสุนัข:
– อยู่บ้านที่มีหนู / ใกล้ตลาด / ใกล้คลอง
– เดินเล่นตามพื้นเปียก น้ำขัง
– ฤดูฝน (พฤษภาคม-ตุลาคม)
– ไม่ได้รับวัคซีน

อาการโรคฉี่หนูในสุนัข — แบ่ง 4 รูปแบบ

โรคฉี่หนูในสุนัขมีอาการหลากหลายมาก ตั้งแต่ไม่มีอาการ ถึงเสียชีวิตใน 48 ชม.

1. รูปแบบไม่แสดงอาการ (Subclinical)

• ตรวจเลือดพบ antibodies
• ไม่มีอาการ — แต่ยัง shed เชื้อทางปัสสาวะ
• เสี่ยงติดคนในบ้าน

2. รูปแบบเฉียบพลัน (Acute) — ตับและไตวาย

อาการเริ่มในวันที่ 4-10 หลังติดเชื้อ
– ไข้สูง 39.5-40.5°C
– ซึม ไม่กินอาหาร
– อ้วก ถ่ายเหลว (อาจมีเลือด)
– ปวดท้อง / ปวดกล้ามเนื้อ — เดินเกร็ง
– ตาเหลือง / เหงือกเหลือง (Jaundice) — สัญญาณตับวาย
– ปัสสาวะน้อยลง / ไม่ปัสสาวะเลย — ไตวาย
– ปัสสาวะปนเลือด

3. รูปแบบ Pulmonary Hemorrhage Syndrome

• หายใจหอบรุนแรง
• ไอเป็นเลือด
• เสียชีวิตได้ใน 24-48 ชม.

4. รูปแบบเรื้อรัง (Chronic)

• ตับและไตเสียหายต่อเนื่อง
• น้ำหนักลด
• กระหายน้ำมาก ฉี่บ่อย (CKD)

ทำไมโรคฉี่หนูในสุนัขอันตราย — ติดสู่คนได้

Leptospirosis เป็น Zoonotic Disease ที่ติดจากสุนัขสู่คนได้ผ่านปัสสาวะ

ในคน — อาการเหมือนไข้หวัด แต่รุนแรง:
– ไข้สูง ปวดหัวรุนแรง
– ปวดกล้ามเนื้อรุนแรง (โดยเฉพาะน่อง)
– ตาเหลือง / ดีซ่าน
– ไตวาย
– เยื่อหุ้มสมองอักเสบ

ตามคำแนะนำ CDC — คนในบ้านที่สุนัขเป็น Leptospirosis ควรสวมถุงมือเสมอเมื่อเก็บปัสสาวะ และปรึกษาแพทย์ถ้ามีไข้ใน 1-2 สัปดาห์

วินิจฉัยโรคฉี่หนูสุนัข — ตรวจอะไรบ้าง

การตรวจ	ตรวจอะไร	ราคาที่ 2H2C
Snap 4Dx Plus	Antibody เบื้องต้น	990฿
CBC + Chemistry	ค่าตับ ไต อักเสบ	1,490฿
Urinalysis	โปรตีน + เลือดในปัสสาวะ	490฿
MAT (Microscopic Agglutination Test)	ยืนยัน serovar (ส่ง lab ภายนอก)	1,990฿
PCR	ตรวจ DNA เชื้อในเลือด/ปัสสาวะ	2,490฿
Ultrasound	ตรวจตับ ไต ม้าม	2,490฿

Test of choice: PCR ในระยะแรก (วันที่ 1-7) → MAT หลังจากนั้น เพราะ Antibody ใช้เวลา 7-14 วันสร้าง

รักษาโรคฉี่หนูสุนัข

โรคฉี่หนูเป็น emergency — รักษาทันทีในโรงพยาบาล

ยาหลัก

• Doxycycline — ฆ่าเชื้อ + ป้องกันการ shed (2-4 สัปดาห์)
• Penicillin G / Ampicillin — ในระยะ acute
• IV fluids — ฟื้นฟูไต
• Hemodialysis ในเคสไตวายรุนแรง (refer)
• Plasma transfusion ในเคสตับวาย

การพักรักษาตัว (ICU)

• 5-14 วัน ขึ้นกับความรุนแรง
• ปลอดเชื้อสำหรับคนดูแล — เสี่ยงติด
• Monitor ค่าไต-ตับทุกวัน

ค่าใช้จ่ายโดยประมาณ

รายการ	ค่าใช้จ่าย
ตรวจวินิจฉัย + แลป	5,000-10,000฿
ICU + IV fluids 5-7 วัน	25,000-50,000฿
Hemodialysis (ถ้าจำเป็น)	30,000-60,000฿
รวมเคสเฉียบพลัน	60,000-150,000฿
โอกาสรอด	50-85% (ขึ้นกับความเร็วในการรักษา)

ป้องกันโรคฉี่หนูสุนัข — วัคซีน + พฤติกรรม

วัคซีน DHPPi+L (รวม Leptospira)

ที่ 2H2C 490 บาท/เข็ม

โปรแกรม:
– ลูกสุนัข: 3 เข็ม (เริ่ม 10-12 สัปดาห์, 14, 18 สัปดาห์)
– โต: กระตุ้นปีละ 1 ครั้ง — สำคัญ — ภูมิอยู่ได้แค่ 12 เดือน

วัคซีน Leptospira ในไทยครอบคลุม 4 serovars หลัก
– Canicola
– Icterohaemorrhagiae
– Pomona
– Grippotyphosa

ข้อจำกัด: วัคซีนไม่ครอบคลุมทุก serovar (มี 250+ ในโลก) — จึงต้องป้องกันสิ่งแวดล้อมด้วย

พฤติกรรมป้องกัน

✅ ทำ:
– พาน้องเดินบนพื้นแห้ง หลีกเลี่ยงน้ำขัง
– จัดการหนูในบ้าน — กรง/กับดัก, อย่าใช้ยาเบื่อหนู (น้องอาจกินซากหนูที่ตาย)
– ทำความสะอาดถังขยะ + ที่เก็บอาหาร
– เก็บอาหารสัตว์ในภาชนะปิด
– ล้างมือก่อนสัมผัสน้อง (โดยเฉพาะเจ้าของที่ทำสวน/ทำตลาด)
– กระตุ้นวัคซีนทุกปี ไม่ขาด

❌ ห้าม:
– ปล่อยให้น้องดื่มน้ำจากแอ่ง / คลอง
– พาน้องเดินเล่นทันทีหลังฝนตก (รอ 24-48 ชม.)
– ปล่อยให้น้องเล่นกับหนู

คำแนะนำจากทีมหมอ 2H2C

“ฉี่หนูในสุนัขเร็วและร้ายกว่าที่คนคิด — ในเคสที่เราเจอ มีน้องเสียชีวิตใน 48 ชม. หลังเริ่มอาการ เพราะเจ้าของคิดว่าแค่ไม่สบาย วัคซีนรายปีคือเครื่องป้องกันที่ดีที่สุด ไม่ใช่ option”
— Dr. Pannajit Saengjun, Internal Medicine, 2H2C

1. DHPPi+L ครบปีละครั้ง — ไม่ใช่ DHPP (ที่ไม่มี Lepto)
2. ฉีดก่อนฤดูฝน — เมษายน-พฤษภาคม ให้ภูมิขึ้นทันก่อนเริ่มฤดู
3. อาการเริ่ม → รีบโรงพยาบาล — ไม่ใช่ wait & see
4. เจ้าของในบ้านระวัง — ถ้าน้องป่วย ใส่ถุงมือเก็บปัสสาวะ และเช็ดด้วยน้ำยาฆ่าเชื้อ
5. ระวังหลังน้ำท่วม — Leptospira เพิ่มขึ้น 5-10 เท่าในพื้นที่น้ำท่วม

FAQ คำถามที่พบบ่อยเรื่องโรคฉี่หนูสุนัข

Q: น้องอยู่แต่ในคอนโด ต้องฉีดวัคซีน Lepto ไหม?
A: ใช่ — หนูเข้าคอนโดได้ผ่านลิฟต์, ทางขยะ, ท่อ และน้องอาจสัมผัสปัสสาวะหนูที่ทางเดินอาคาร

Q: วัคซีน Lepto แพ้บ่อยไหม?
A: เป็นวัคซีนที่มี โอกาสแพ้สูงกว่าวัคซีนอื่น 2-3 เท่า — ทีมหมอจะ pre-medicate ลดความเสี่ยงในสุนัขที่เคยแพ้

Q: ลูกสุนัขขนาดเล็กฉีด Lepto ได้ไหม?
A: ได้ตั้งแต่อายุ 10-12 สัปดาห์ — สุนัขขนาดเล็กมาก (<2 กก.) ทีมหมอจะลดขนาดหรือแยกเข็ม

Q: หาน้องดื่มน้ำขังครู่หนึ่ง ต้องทำยังไง?
A: สังเกตอาการ 7-14 วัน — ถ้ามีไข้ ซึม อ้วก พาตรวจ Snap 4Dx ทันที (เพราะอาจ false-negative ในวันแรก ๆ)

Q: รักษาแล้วน้องหายกลับมาปกติไหม?
A: ขึ้นกับความเร็ว — 70-85% หาย แต่อาจมี CKD (โรคไตเรื้อรัง) ระยะยาว ต้องตรวจค่าไตทุก 3-6 เดือน

Q: น้องที่เคยเป็น Lepto ฉีดวัคซีนต่อได้ไหม?
A: ได้ — แต่ภูมิคุ้มกันธรรมชาติ serovar เดียวกัน ป้องกันตัวอื่นไม่ได้ ต้องฉีดต่อ

Q: ตรวจ MAT Positive แต่น้องสุขภาพดี ทำยังไง?
A: อาจเป็นภูมิคุ้มกันจากวัคซีน — ต้องดูระดับ titer + อาการ ถ้า titer สูงมาก (>1:1600) อาจติดเชื้อจริง ส่งต่อ PCR

Q: คนในบ้านควรไปตรวจไหม?
A: ถ้ามีไข้ใน 1-2 สัปดาห์ + สุนัขเป็น Lepto Positive → ไปโรงพยาบาลทันที + แจ้งหมอว่าสัมผัสสัตว์

---

ป้องกันก่อนสายเกินไป

วัคซีน DHPPi+L ราคา 490 บาท ป้องกันโรคที่รักษาแล้วเสีย 60,000-150,000 บาท — ฉีดทุกปีตามโปรแกรม ไม่ขาด

📱 LINE @2H2C — เช็คตารางวัคซีนของน้อง
📍 ตึก Pet Ploen ดินแดง
☎️ 065-594-2924 — ฉุกเฉิน 24 ชม.

บริการที่เกี่ยวข้อง:
– คลินิกวัคซีน — DHPPi+L + Rabies
– Wellness Plan Bronze — รวมวัคซีนรายปี
– คลินิกอายุรกรรม — รักษากรณีติดเชื้อ

---

Image suggestions:
1. Hero — สุนัขเดินน้ำขัง (alt: “สุนัขเดินน้ำขังเสี่ยงโรคฉี่หนู Leptospirosis”)
2. Lifecycle — Lepto ในธรรมชาติ (alt: “วงจรการติดเชื้อ Leptospirosis ผ่านหนูสู่สุนัขสู่คน”)
3. ตารางอาการ (alt: “อาการโรคฉี่หนูสุนัข 4 รูปแบบ Acute Pulmonary Chronic”)
4. CTA — ฉีดวัคซีน DHPPi+L (alt: “วัคซีน DHPPi+L ที่ 2H2C ดินแดง 490 บาท”)